Necib Mahfuz'un Rihlet İbn Fattume Adlı Romanının İncelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, --, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Numan Çiçek

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Halim ÖZNURHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İbn Fattûme'nin Yolculuğu, İbn Battûta'nın Yolculuğunun tarihi anlatımlarını temel alarak Necîb Mahfûz onları politik müzakerelerle birleştirir. Tıpkı Cebelâvi Sokağının Çocukları gibi, Mahfûz kendi yorumunu amacına uygun başka bir hikâyeyle değiştirir. İbn Battûta gibi, İbn Fattûme zaman zaman yer değiştirir ve her bir ülkede zaman geçirir. Bazen evlenir ve çocuk sahibi olur ve bazen sadece ziyaret edip gözlemler. Bununla birlikte, İbn Fattûme'nin amacı, camiler inşa etmek yerine, kendi toplumundaki başarısızlıkları ya da mükemmel bir toplumu tanımlamak için diğer toplumları öğrenmektir. Vatanı olan İslâm topraklarından Maşrık'a, Hîra'ya, Halbe'den Emân'a Ğurûb'a son hedefi olan Cebel'e gider. Bu yerlerin her biri belirli bir hükümet ve toplum türü ile ilişkilidir. Mahfûz, İbn Fattûme'nin masalını anlatırken her ülkenin başarısızlıklarına ve faydalarına dikkat çekiyor. Sonunda İbn Fattûme bir çeşit cennet olan Cebel'e ulaşır. Bu, kahramanın davranışının bilinçaltında yatan nedenleri ortaya çıkarmayı amaçlayan psikanalitik yöntem olarak adlandırılır. Ayrıca yöntemi, çalışmanın sembolik yapısını analiz etmeyi ve yorumlamayı amaçlayan arketipsel sembolizm olarak adlandırılır. Romanın bu yöntemlerle daha iyi anlaşıldığına inanıyoruz. Anahtar Kelimeler: Necîb Mahfûz, Rihlet, İbn Fattûme, Roman, Arap Edebiyatı, Ütopya, Sembolizm.