Ortaokul Matematik Ders Kitaplarının Değerler Eğitimi Yaklaşımları Açısından İncelenmesi ve Ortaokul Matematik Öğretmenlerinin Değerler Eğitimine İlişkin Görüşleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Hacer Rabia KIRLAR
Danışman: Cemalettin Işık
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Matematik dersi bir öğrencinin öğrenim hayatında en fazla karşılaştığı ve zaman ayırdığı derslerdendir. Eğitim öğretim sürecinin önemli iki yapı taşı olan değerler eğitimi ile matematik dersinin birlikteliği önem taşımaktadır. Yapılan araştırmada 12 ortaokul matematik öğretmeninin değerler eğitimine ilişkin görüşleri yarı yapılandırılmış görüşmede 5 açık uçlu soru yöneltilerek alınmıştır. Bununla birlikte her sınıf düzeyinden bir ortaokul matematik ders kitabı betimsel analiz tekniği kullanılarak değerler eğitimi açısından incelenmiştir. Araştırma MEB tarafından kök değerler olarak belirlenen; adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, sabır, saygı, sevgi, sorumluluk, vatanseverlik ve yardımseverlik değerleri çerçevesinde analiz edilmiştir. Ders kitaplarının incelenmesinde; ünitelere, sınıf düzeyine ve içeriğe (konu anlatımı, soru/örnek ve etkinlik) göre kök değerleri içerme durumu incelenmiştir. Ortaokul matematik ders kitapları ünitelere göre dengeli dağılım göstermeyip, 5.sınıf düzeyinde 76 adet, 6. sınıf düzeyinde 73 adet, 7. ve 8. sınıf düzeylerinde ise 27'şer adet değer içermektedir. Ders kitaplarında en fazla kök değer soru/örnek içeren bölümlerde; en az kök değer ise etkinlik içeren bölümlerde bulunmaktadır. Ders kitaplarında en fazla yer verilen değer vatanseverlik, en az yer verilen değer dürüstlüktür. Öğretmenlerin görüşlerine göre; her öğretmenin değerler eğitimine önem verdiği ancak her birinin farklı değerleri benimsediği gözlenmiştir. Elde edilen bilgilere göre; öğretmenlerin yarısı değerleri ders aralarında öğretmeye çalışmaktadır, çoğunluğu ders kitabından faydalanamadığını belirtmişlerdir, öğretmenler ders kazanımlarıyla değerleri ilişkilendirmekte zorlandıklarını belirtmişlerdir. Anahtar sözcükler: Değerler eğitimi, ders kitabı, kök değerler, matematik, öğretmen görüşü