Havayolu yolcularının hizmet satın alma taleplerini etkileyen faktörlerin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, HAVACILIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SENA AVCI
Danışman: Tunahan Avcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Havayolu taşımacılığı ülke içerisindeki ve diğer ülkeler arasındaki ulaşımı kolaylaştırdığı için günümüzde en çok tercih edilen ulaşım yolu olmuştur. Fakat her ne kadar insanların en çok tercih ettiği ulaşım yolu olsa da zaman zaman yolcuların satın alma taleplerini etkileyen faktörler, bu ulaşım yolu tercihini etkilemektedir. Bu faktörler içsel ve dışsal olarak ikiye ayrılmakla birlikte içsel faktörlerde, bilet fiyatları, uçak kapasitesi, uçuş mevsimi, uçuş zamanı gibi unsurlar göze çarparken dışsal faktörlerde ise döviz kuru, enflasyon, ekonomik büyüme, krizler gibi faktörler göze çarpmaktadır. Bu çalışmada da 2007Q1:2023Q4 çeyreklik verileriyle Türkiye'deki havayolu yolcu taşımacılığında yolcu satın alma taleplerini etkileyen dışsal faktörler incelenecektir. Yürütülen çalışmada havayolunu kullanan iç hat yolcu sayısı ve toplam yolcu sayısı(iç hat ve dış hat yolcu), döviz kuru, ekonomik büyüme ve enflasyon değişkenleri arasındaki ilişkinin boyutunun araştırılması amaçlanmaktadır. Belirlenen dışsal faktörlerin yolcu sayısı üzerindeki etkileri ARDL modeli ile incelenmiş olup sonrasında değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisini incelemek için Granger Nedensellik Analizi yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, uzun dönemde ekonomik büyümenin iç hat yolcu talebi üzerinde %0.01, enflasyonun ise %0.10 oranında arttırıcı bir etkiye sahip olduğu saptanmıştır. Kısa dönemde ise her üç değişkeninde iç hat yolcu talebi üzerinde anlamlı etkiye sahip olduğu gözlemlenmiştir. Toplam yolcu talebinde ise uzun dönemde ekonomik büyümenin %0.02, enflasyonun ise %0,24 oranında bir artışa, döviz kurunun ise %0.34 oranında bir azalışa sebep olduğu saptanmıştır.