Orta Kelkit Havzasında doğal yetişen kuşburnu genotiplerinin morfolojik özelliklerinin belirlenmesi ve moleküler yöntemle tanımlanması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BAHÇE BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİHAL BOZDOĞAN
Danışman: ERCAN YILDIZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, Orta Kelkit Havzasından toplanan kuşburnu genotiplerinin morfolojik ve moleküler karakterizasyonunun yapılması, ayrıca meyvelerinde biyokimyasal özelliklere ait farklılıkların belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada yörenin doğal popülasyonunda yer alan 29 kuşburnu genotipinde morfolojik ve moleküler karakterizasyon yapılmıştır. Denemede üzerinde çalışılan 29 genotipin 5 tanesi az dikenli, ayrıca 15 tanesi çok verimli olarak belirlenmiştir. Genotiplerde ortalama yaprak alanının ise 2.75-6.88 cm2, meyve ağırlığının 0.81-2.39 g, meyve eninin 9.02-14.75 mm, meyve boyunun 15.23-28.93 mm, meyve eti oranının %64.22-90.93, çekirdek sayısının 4.33-25.33 adet, toplam kuru madde miktarının %27.36-41.38, toplam fenolik madde miktarının 2507.14-3736.55 mg GAE/100 g, C vitamini içeriğinin ise 424.62-616.36 mg AsAE/100 g arasında değiştiği belirlenmiştir. Genotiplerin aralarındaki genetik ilişki 8 ISSR primeri ile ortaya konmuştur. Moleküler verilerin analizi sonucunda elde edilen soyağacında 2 ana grup oluşmuştur. Birinci ana grupta K-25 nolu genotip yer alırken, ikinci ana grup iki alt gruba ayrılmıştır. Sonuç olarak elde edilen tüm veriler birlikte düşünüldüğünde, yüksek verim ve C vitamini içeriği gösteren K-3, K-11, K-20 ve K-28 nolu genotipler ile az dikenlilik durumu gösteren K-13 ve K-25 nolu genotipler ümitvar olarak görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Orta Kelkit Havzası, Kuşburnu, Genotip, Meyve özellikleri