Borlanmış AISI 1020 ve 5115 çeliklerinin sürtünme ve aşınma davranışlarının incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MAKİNE ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1994
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURHAN SELÇUK
Danışman: Mehmet Baki Karamış
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Bj çalışmada, semontasyon ile sertleştirilerek kom mili üretiminde kullanılmokta olan MSI 5115 çeliğinin ye ine yüzeyi horlanarak sertleştirilen AJSİ 1020 çeliğinin kullanılabilirliği deneysel olarak araştırılmıştır. Deitsysel çalışmada, oşınmodon önce ve sonra sertleştirilmiş tabakanın mikro yapısı ve mikro sertlik dağılımı, sürtünme ve aşınma davranışları ile aşınmış ve aşınmamış yüzey portiküllerinin X- ışını yöntemi ile analizi yapılmıştır. Bu deneyler için hazırlanan AISI 5115 ve AIS1 1020 çelik numunelerinin yüzeyleri sementasyon ile Sivas - Estaş 'obrikosındo, borlomo ile ise Salihli - Vezneli atölyelerinde sertleştirilmiştir. Yüzey sertleştirme işleminden sı ura her numunenin yüzeyi taşlanmıştır. Serti', eştirilmiş tabakanın aşınmadan önce ve sonraki mikro sertlik dağılımı Kayseri Erc'ryes Oni. Müh. Fok. Mak. Böl.'ds belirlenmiştir. Borlama ile sertleştirilmiş numunelerin etkili sertlik derinlikleri tesbit edilmiştir. Sertleşiirilmiş tobakalor metalogrofik olarak incelenmiş ve kesit görünüşleri fotoğroflanmıştır. Borlama ile sertleştirilmiş tabakaların mikro sertliklerinin taranması sonucunda elde edilen sertlik değerleri AISI 1020 çeliğinde 2700 HV 0.08, AISI 5115 çeliğinde ise 2850 HV 0.08 olarak elde edilmiştir. Ayrıca X- ışını yöntemi ile borlama sonucu sertleşen tabakanın FejB fazından oluştuğu tesbit edilmiştir. Aşınmo deneyleri kuru sürtünme şortlorında yapılmış ve deneyler için plako disk deney düzeneği seçilmiştir. Bu düzeneğe sürtünme kuvvetini tesbit edebilmek için sürtünme kuvvetine kalibre edilmiş bir Strain Gauge yerleştirilmiştir. Sürtünme kuvvetleri aşınma test sürelerinde bu cihazdan alınan değerlerle tesbit edilmiştir. Her bir numune ayrı ayrı 55.6 N, 109 N ve 147.5 N yükte, 3.6 m/sn sabit koyma hızında ve 10, 30, 45, 60, 5, 90, 180, 300, 420, 540 sn'lik koyma sürelerinde oşınmo testine tobi tutulrnuşlordır. Her bir durumdo Q[ ama kayıpları tesbit edilmiş ve bunların aşınma değişkenleri ile değişimleri grafiklerle gösterilmiştir. En yuf*, ek aşınma direncine horlanmış AISI 5115 çeliğinin sahip olduğu görülmüştür Bu çeliği sırasıyla borlu AISI 1020. semente edilmiş AISI 5115, semente edilmiş AISI 1020, normolize AISI 5115 ve 1020 çelikleri takip etmektedir. Aşınmış ve aşınmamış sertleştirilmiş yüzey partikülleri X- ışını analiz metoduyla C.Ö. Müh. Fak. Jeoloji Bölümünde analiz edilmiş ve beklenen faz gözlenmiştir. Yapılan deneylerin sonuçlan birbirleri ile mukayese edilmiş, buna göre borlama ile sertleştirmenin semente etmeye göre daha etkili olduğu ve borlanarok yüzeyi sertleştirilen AISI 1020 çeliğinin düşük yüklerde semente edilmiş AISI 5115 çeliğinin yerine kom mili üretiminde ve diğer kullanım alanlarında kullanılabileceği sonucuna' ulaşılmıştır.