Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, --, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: VEDAT ÇOLAK
Danışman: Levent Çoruh
Özet:Kitapların iç kapağında yer alan ve kitabın kime ait olduğunu gösteren küçük boyutlu grafik tasarımları olarak bilinen ve M.Ö. 1400 tarihli Mısır Firavununa ait kitaplığı koruma amaçlı yapılan ilk ekslibris örneğinden günümüze kadar farklı teknik ve teknolojiler yardımıyla geliştirilmiştir. Ekslibris çalışmaları, insanlık tarihine şahitlik yaptıkları gibi, yazılı kültürün ve onunla aktarılan insanlık değerlerinin de taşıyıcılarına örnek niteliğindedir. El yazmalarında basit mühürle başlayan aidiyet işaretleme işlemi, kaligrafik yazılar, arma, logo gibi imgelere dönüşmeye başlamış, matbaanın icadı sayesinde kitap basımının hızlandırılması ile de ve mülkiyet işareti ve kitaplara olan aşkın ve kıymet vermenin görsel bir ifadesine dönüşmüştür. Kitaba bağlı bir etiketten zaman içinde birer sanat eserine dönüşme sürecine giren ekslibris, günümüzde gittikçe kitapla organik bağını kopardığını, halen küçük ebattaki değerini koruyor olsa da bazen kitap sayfalarına sığmayacak ebatlara kadar büyüdüğünü ve çeşitlenen tekniklerle oluşturulduğunu gözlemlemekteyiz. Hem kitabın bir parçası hem de bağımsız bir eser ve koleksiyon nesnesi olarak ekslibris sanatının örnekleri araştırılan, aranan ve ciddiyetle biriktirilen büyüklü küçüklü koleksiyonların kıymetli parçaları haline gelmiştir. Bu araştırmanın amacı bir sanat formu ve koleksiyon nesnesi olarak ekslibris'in kültürlerarası iletişimdeki rolünü tespit etmek, tanınırlığı, yaygınlaştırılması ve gelişimini değerlendirilme çerçevesinde sanat galerisi, üniversite, kütüphane gibi kurumların rollerini ve diğer etkenleri belirlemek ve önemini ortaya koymaktır. Anahtar Kelimeler: Ekslibris sanatı, Ekslibris, Koleksiyonculuk, Kültürlerarasılık, İletişim.