Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEHRİBAN DEMİR
Danışman: Melike Bakır
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Simple sequence repeats (SSRs) markörler, bitki genetik ve genomik araştırmaları için yaygın olarak geliştirilen ve kullanılan önemli moleküler gereçlerdir. Ancak ekonomik olarak önemli olan serin iklim baklagillerinden mercimekte (Lens culinaris Medik.) bugüne kadar geliştirilen SSR markörlerin sayısı oldukça azdır. SSR markörlerin bu eksikliği, mercimek moleküler ıslah çalışmalarını sınırlayan başlıca faktörler arasında yer almaktadır. Bu nedenle, bu çalışmada, mercimekte SSR markörü geliştirmek için Lens culinaris cv Kafkas. çeşidi kullanılarak AG ve AC tekrarlarınca zenginleştirilmiş kütüphane tekniği ile yaklaşık 250 klon oluşturulmuştur. Bu klonlardan toplamda 120 adet SSR motifi içeren 33 adet yeni SSR markörü geliştirilmiş ve bu markörlerin 16 adedinin (%48.5) polimorfik olduğu tespit edilmiştir. Beklenen heterezigotluk oranının 0.095 (Lc_MCu90) ile 0.820 (Lc_MCu87) arasında değiştiği ve ortalama 0.541 olduğu, gözlenen heterozigotluk değerinin 0.100 (Lc_MCu90) ile 1.00 (birden fazla markör) arasında değiştiği ve ortalama 0.363 olduğu tespit edilmiştir. Polimorfizm bilgi içeriğinin (PIC) ise ortalama 0.46 olduğu tespit edilmiştir. Geliştirilen 33 adet mercimek SSR markörünün farklı baklagillere transfer edilebilme oranının %49.5 (Vicia) ile %3 (P. vulgaris) arasında değiştiği görülmüştür. Yeni mercimek SSR markörleri, moleküler temelli ıslah çalışmaları olmak üzere, haritalama çalışmaları, genetik çeşitlilik analizleri, populasyon genetiği çalışmalarında kullanılabilecek niteliktedir. Ayrıca, tespit edilen transfer edilebilir SSR markörleri tür içi ve türler arası genetik analiz çalışmaları için de önem taşımaktadır