Farklı fermente ürünlerden elde edilen laktik asit bakteri ve maya izolatlarının alfa amilaz aktivitelerinin belirlenmesi ve karşılaştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞEYDA NUR TURKAY

Danışman: Kevser Karaman

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

FARKLI FERMENTE ÜRÜNLERDEN ELDE EDİLEN LAKTİK ASİT BAKTERİ ve MAYA İZOLATLARININ ALFA AMİLAZ AKTİVİTELERİNİN BELİRLENMESİ ve KARŞILAŞTIRILMASI Şeyda Nur TÜRKAY Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ağustos 2022 Danışman: Doç. Dr. Kevser KARAMAN ÖZET Bu tez çalışmasında farklı yerlerden toplanmış ev tipi 94 adet fermente üründen 91 adet laktik asit bakterisi (LAB) ve 234 adet maya izolatı elde edilmiştir. Bu izolatların amilaz üretme yetenekleri ilk önce kalitatif olarak belirlenmiş ve 75 adet LAB ile 178 adet maya, amilaz pozitif kabul edilmiştir. Daha sonra yüksek aktivite gösteren 20 adet LAB ve 20 adet maya izolatında kantitatif olarak α-amilaz enzim aktivite tayini yapılmıştır. Analizler sonucunda kantitatif olarak α-amilaz enzim aktivitesi gösteren 3 adet LAB (P4-2B, Y2-1B, S1-2B) ve 4 adet maya (Z5-1M, Yo7-1M, S7-1M, TY1-1M) izolatı tanımlanmıştır. Bu tanımlanan izolatlardan yüksek α-amilaz enzim aktivitesi göstermiş olan TY1-1M (Yarrowia lipolytica) ve Y2-1B (Latilactobacillus curvatus) izolatları seçilmiş ve α-amilaz enzim aktivitesine kantitatif olarak pH, sıcaklık ve katyon parametrelerinin etkisini analiz etmek amacı ile kullanılmıştır. Analizler sonucunda α-amilaz enzim aktivitesi için optimum pH değeri L. curvatus için pH 6, Y. lipolytica için ise pH 9 olarak belirlenmiş olup, enzim aktivite değerleri L. curvatus için 0.554-0.694 U/ml aralığında, Y. lipolytica için ise 0.059-0.136 U/ml aralığında tespit edilmiştir. α-Amilaz enzim aktivitesi için optimum sıcaklık değerleri ise L. curvatus'da 30 °C, Y. lipolytica'da ise 90 °C olarak bulunmuş olup, L. curvatus'da enzim aktivitesi 0.591-0.735 U/ml, Y. lipolytica'da ise 0.103-0.138 U/ml olarak tespit edilmiştir. Katyon etkisine bakıldığında, L. curvatus'da optimum konsantrasyon 1 mM CoCl2, Y. lipolytica'da ise 10 mM CoCl2 olarak bulunmuştur. Bu analizler sonrasında L. curvatus ve Y. lipolytica suşlarında protein miktarı belirlenerek spesifik enzim aktivitesi tespit edilmiştir. Spesifik aktivite değeri genel olarak L. curvatus izolatına kıyasla Y. lipolytica izolatında yüksek bulunmuştur. Relatif aktivite değerinde ise, L. curvatus optimum pH 6'da en yüksek aktivite gösterirken, ortam pH'sı 9'a çıktığında enzim aktivitesi yaklaşık %20'lik bir azalma kaydetmiştir. Y. lipolytica ise pH 9'da optimum aktivite gösterirken pH 5'de yaklaşık %60'lık bir aktivite azalması meydana gelmiştir. Sıcaklığın enzim aktivitesinde relatif etkisine bakıldığında çok dramatik azalmalar tespit edilmemiş, Y. lipolytica için 80 oC'de, L. curvatus için ise 70 oC'de %20'lik bir azalma meydana gelmiştir. Katyon etkisinde ise Y. lipolytica için daha belirgin aktivite azalmaları tespit edilmiş, 10 mM CaCl2 enzim aktivitesini azaltırken, daha yüksek aktivite için 10 mM CoCl2'e ihtiyaç duyulmuştur. Sonuç olarak LAB ve maya izolatlarının hem α-amilaz enzim aktivite değerleri hem de optimum aktivite sergiledikleri sıcaklık, pH ve katyon konsantrasyon seviyelerinin farklı olduğu ortaya konmuş ve seçilen bu LAB ve maya izolatlarının endüstriyel biyoteknolojide ve mikrobiyal enzim endüstrisinde göstermiş oldukları α-amilaz enzim aktivitesi sebebiyle yararlı olabileceği düşünülmüştür. Anahtar Kelimeler: Fermentasyon, Enzim, α-Amilaz, LAB, Maya