MADDENİN TANECİKLİ YAPISIYLA İLGİLİ TEZLERİN YAPISAL VE NİTELİKSEL AÇIDAN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İLKÖĞRETİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mustafa Aydemir
Danışman: Oktay Bektaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı; kimyanın en temel konularından olan maddenin tanecikli yapısıyla ilgili tezleri yapısal ve niteliksel özellikleri açısından incelemektir. Ayrıca, bu konunun öğretilmesine yön vermelerinden dolayı tezlerin kaliteli olup olmadığını ortaya koyarak ve eksikliklerini tespit ederek gelecekteki fen ve kimya eğitimcilerine ışık tutmaktır. Bu amaç doğrultusunda araştırmanın problemi, "Maddenin tanecikli yapısı konusunda yapılan ulusal yüksek lisans ve doktora tezlerinin fen eğitimine katkı sağlaması açısından yapısal (giriş, yöntem, bulgular, sonuç ve tartışma, kaynakça vb.) ve niteliksel (yazarın cinsiyeti, danışmanın unvanı, araştırmanın yapıldığı üniversite vb.) özellikleri ne düzeydedir?" şeklinde tanımlanmıştır. Araştırmada, nitel araştırma yönteminin özelliklerine uygun olarak "durum çalışması" kullanılmıştır. Çalışmada 26 tane yüksek lisans tezi ve dört tane doktora tezi incelenmiştir. Tezleri incelemek amacıyla alan yazı taraması ve uzman görüşüne başvurularak "Maddenin Tanecikli Yapısı Tez İnceleme Formu (MaTİF)" hazırlanmıştır. Verilerin analizinde ise betimsel analiz kullanılmıştır. Ayrıca çalışmanın geçerlik ve güvenirlik çalışmaları hakkında bilgi verilmiştir. MaTİF'te yer alan yapısal özelliklerle ilgili maddelerden ve yapısal ve niteliksel özelliklere ait sorulardan elde edilen veriler ayrı ayrı başlıklar altında ele alınmıştır. Yapısal özelliklerle ilgili maddelerden elde edilen bulgular; tezlerin genel biçim özellikleri, giriş, yöntem, bulgular, sonuç tartışma, öneriler, kaynakça alt başlıklarında madde madde ele alınıp tablo ve şekillerle desteklenerek sunulmuştur. Örneğin, yapısal özelliklerle ilgili maddelerden yöntem bölümünde yer alan niçin o örneklemle veya çalışma grubuyla çalışıldığının belirtilme durumuyla ilgili incelenen tezlerden elde edilen veriler incelendiğinde, yüksek lisans tezlerinin 11 tanesinde niçin o çalışma grubuyla çalışıldığı belirtilmişken, 15 tanesinde ise belirtilmemiştir. İncelenen doktora tezlerinin tamamında, niçin o örneklemle veya çalışma grubuyla çalışıldığı belirtilmiştir. Araştırmanın sonuç bölümünde, incelenen tezlerin yapısal ve niteliksel özellikleri ne derecede taşıyıp taşımadığı elde edilen bulgular ışığında tartışılmıştır. Örneğin, niçin o örneklemle veya çalışma grubuyla çalışıldığının belirtilme durumuyla ilgili ulaşılan bulgular ışığında, yüksek lisans tez yazarlarının çoğunluğunun niçin o örneklemle çalıştıklarına dair bir gerekçe sunmadıkları, doktora tez yazarlarının ise tamamının bu gerekçelendirmeyi yaptığı sonucuna varılmıştır. Sonuçlar ayrıca benzerlikler ve farklılıklar noktasında karşılaştırılarak alan yazına dayalı tartışma yapılmıştır. Son olarak, bu çalışmanın bulguları veya sınırlılığı dikkate alınarak araştırmacılara ve eğitimcilere yönelik önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Maddenin Tanecikli Yapısı, Tez İnceleme/Değerlendirme, Fen Eğitimi, Kimya Eğitimi, Nitel Araştırma, Durum Çalışması