Meme kanseri hücrelerinin kanserojenik özellik kazanmasında ATG4 ve ULK1 genlerinin rollerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIBBİ BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA HIZAR

Danışman: Zühal Hamurcu

Özet:

MEME KANSERİ HÜCRELERİNİN KANSEROJENİK ÖZELLİK KAZANMASINDA ATG4 ve ULK1 GENLERİNİN ROLLERİNİN ARAŞTIRILMASI Esra HIZAR Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Aralık 2017 Danışman: Doç. Dr. Zuhal HAMURCU ÖZET Meme kanseri kadınlar için kansere bağlı ölümlerin başında yer almaktadır. Tüm kanser tipleri değerlendirildiğinde %23'ünü ve kanser ölümlerinin ise %14'ünü oluşturmaktadır. Meme kanser hücrelerinde otofajiyle ilgili yapılan çalışmalara bakıldığında; bazı çalışmalarda otofajinin hücre ölümüne yol açarak tümör süpressör olarak davrandığını, bazıları ise otofajinin tümör hücrelerini yaşamaya ve çoğalmaya teşvik ederek onkogen olarak davrandığını ortaya koymuşlardır. Mayalardaki Atg1 ptoteinin memelilerdeki homoloğu olarak tanımlanan ULK (Unc-51-Like kinazlar) memelilerde otofajide rol oynayan ilk protein olarak tanımlanmıştır. ULK1; serin/treonin kinazdır ve otofajinin uyarılmasından sorumludur. Atg4 proteini, memelilerdeki homoloğu Atg4B olarak tanımlanan; proteaz aktivitesine sahiptir ve LC3'nin işlenmesinde görev yapar. Atg4 hem otofagozomun uzamasında ve olgunlaşmasında hem de otofagozomun lizozomla birleşmesinde görev alan bir proteaz olarak görev yapar. Bu çalışmada östrojen reseptör pozitif (ER+) meme kanser hücre hattı olan MCF-7 hücrelerinde, otofajinin farklı basamaklarında görev alan ULK1 ve Atg4 genlerinin (bu genleri hedef alan Atg4 ve ULK1) siRNA ile baskılanması, bu genler baskılandığında kanser hücrelerinin fenotipik özelliklerindeki (klon oluşturma, hücre canlılığı/çoğalması, apopitoza direnç) değişikliklerin araştırılması amaçlandı. Böylece otofajinin kanser hücrelerindeki karmaşık rolünü açıklığa kavuşturulması hedeflendi. Çalışma sonuçlarımıza göre, MCF-7 hücrelerinde bu siRNA'lar aracılığıyla otofajinin baskılandığı, hücre canlılığını klon oluşumunun arttığı ve apopitozun azaldığı bulundu. Anahtar Kelimeler; Otofaji, Meme Kanseri, Atg4, Ulk1, siRNA