Türkçenin İkinci/Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Kullanılan İleri Düzey Ders Kitaplarındaki Okuma Etkinliklerinin İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, --, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Muhammetali AKYASAN

Danışman: Gürkan Moralı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkçenin ikinci/yabancı dil olarak öğretimi amacıyla hazırlanmış ileri düzey ders kitaplarında yer alan okuma etkinliklerini; sayı, tür ve uygulama süreci bakımından incelemek amacıyla ortaya konan bu araştırmada nitel araştırmalarda sıklıkla tercih edilen yöntemlerden biri olan doküman incelemesi kullanılmıştır. Çalışmanın dokümanları altı farklı ders kitabından oluşmuştur. Dokümanlardan elde edilen veriler hem betimsel hem de içerik analizi yoluyla incelenmiştir. Elde edilen bulgular sonucunda tüm ders kitaplarında toplam 501 okuma etkinliği tespit edilmiştir. Okuma etkinlikleri iki ders kitabında ünitelere dengeli dağılım gösterirken diğer dört ders kitabında ise ünitelere dengeli bir dağılım göstermemektedir. Uygulama süreci bakımından bu etkinliklerin 59'unun okuma öncesi, 13'ünün okuma sırası ve geriye kalan 429'unun ise okuma sonrası süreçte gerçekleştirilmeye uygun etkinlikler olduğu belirlenmiştir. Altı ders kitabında toplam 37 farklı türde okuma etkinliğine yer verildiği görülürken en fazla etkinlik türünün açık uçlu soru, eşleştirme, doğru-yanlış ve çoktan seçmeli soru türlerinde olduğu görülmüştür. Tüm ders kitapları için hem etkinlik türü hem de uygulama süreci bakımından etkinliklerin dengeli bir dağılım göstermediği görülmüştür. Dolayısıyla ders kitaplarının etkinlik türü ve etkinliklerin uygulama süreci bakımından yeniden gözden geçirilerek yapılandırılmalarına yönelik önerilerde bulunulmuştur. Anahtar sözcükler: ders kitabı, etkinlik, ileri düzey, okuma becerisi, Türkçenin ikinci/yabancı dil olarak öğretimi.