FEN BİLİMLERİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRETMENLİK UYGULAMASINDAN BEKLENTİLERİ VE KAZANDIKLARI TECRÜBELERİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İLKÖĞRETİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ahsen Tanşu
Danışman: Oktay Bektaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, fen bilimleri öğretmen adaylarının öğretmenlik uygulaması öncesi beklentilerinin ve öğretmenlik uygulaması sonrası kazanmış oldukları tecrübelerin neler olduğunu ortaya koymaktır. Bu amaçla çalışmada yöntem olarak nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın katılımcıları 2013-2014 yarıyılında ilkbahar döneminde fen bilgisi öğretmenliği ana bilim dalının son sınıf düzeyinde farklı uygulama okullarında öğretmenlik uygulaması stajını yapan sekiz öğretmen adayıdır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşmeler kullanılmıştır. Katılımcıların beklentilerini belirlemek amacıyla öğretmenlik uygulaması başlamadan önce on (10) sorudan oluşmuş yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak görüşmeler yapılmıştır. Aynı şekilde, katılımcıların tecrübelerini belirlemek amacıyla öğretmen uygulamasından sonra on (10) sorudan oluşmuş yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak görüşmeler yapılmıştır. Bu formlar alan-yazın taranarak ve uzman kontrolünden geçirilerek oluşturulmuştur. Verilerin analizi içerik analizi kullanılarak yapılmıştır. Araştırmanın verileri öğretmen adaylarının beklentileri ve tecrübelerine yönelik olacak şekilde iki ayrı kategori altında incelenmiştir. Bu iki kategori altında beş tema (Öğretmen adayı yeterliği, Uygulama öğretmeninin sağlayacağı katkılar, Okul idaresinin sağlayacağı katkılar, Öğrenci başarısı ile ilgili beklentiler ve Okulun fiziki koşulları) oluşturularak veriler analiz edilmiş ve bulgular sunulmuştur. Öğretmen adayının yeterliliği temasında elde edilen bulgulara göre öğretmenlik uygulaması dersi öncesinde öğretmen adayları bilgi ve becerilerinden tam olarak emin olamazken, öğretmenlik uygulaması dersi sonunda kendilerinin bilgi ve becerilerine olan güvenleri artmıştır. İkinci tema altında, sadece bir katılımcı (Ece) uygulama öğretmeninden beklentilerini karşılayamadığını belirtmiştir. Dolayısıyla, uygulama öğretmeninin öğretmen adaylarının tecrübe kazanmaları açısından çok büyük önem taşıdığı belirtilmiştir. Okul idaresinin sağlayacağı katkılar temasından elde edilen bulgulara göre ise öğretmen adayları okul idaresinden yeterince tecrübe edinemediklerini belirtmişlerdir. Okul idaresinden sorumlu müdür ve müdür yardımcıları öğretmen adaylarına gereken ilgiyi göstermemişlerdir. Öğretmen adayları uygulama sonunda, öğrencilerin akademik olarak başarılı olabilmeleri için öğrencilerin derse karşı tutumlarının olumlu ve öğrencilerin sosyo-ekonomik olarak durumlarının iyi olması gerektiğini savunmuşlardır. Okulun fiziki koşulları temasından elde edilen bulgulara göre ise öğretmen adaylarının gelişimi açısından hala fiziki eksikliklerin olduğu belirlenmiştir. Bu araştırmanın sonucunda öğretmenlik uygulaması dersinin eğitim fakültesinin son sınıf dersi olarak görülmemesi gerektiği ve öğretmen adaylarının daha fazla pratik yapabilmelerinin sağlanması açısından her sınıf düzeyinde olması gerektiği sonucuna varılmıştır. Uygulama okullarındaki fiziki imkanlar, uygulama öğretmeninin nitelikleri, öğrenci profili gibi değişkenler açısından öğretmen adaylarının tecrübe kazanmalarını sağlayacak uygulama okullarına gönderilmelerinin daha yararlı olacağı sonucuna varılmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda, öğretmen adaylarının beklenti ve tecrübelerinin karşılanacağı uygulama okulları ve öğretmenlerle çalışmanın daha doğru olacağı önerisi yapılmıştır.