Akademik Veri Yönetim Sistemi
I. Ulusal Rehabilitasyon Hemşireliği Kongresi, Yozgat, Türkiye, 24 - 26 Ekim 2025, ss.1-4, (Özet Bildiri)
Epilepsi, beyin korteksinde ortaya çıkan
anormal ve senkronize nöronal deşarjların neden olduğu tekrarlayıcı nöbetlerle
karakterize kronik bir nörolojik hastalıktır (Panayiotopoulos, 2005). Çocukluk
çağında görülme sıklığı 4–10/1000 olarak bildirilmiştir (Berg ve ark., 2010).
Epilepsi, yalnızca nöbetlerin tekrarlamasıyla sınırlı kalmayıp bilişsel
işlevler, motor beceriler, okul başarısı ve psikososyal gelişimde de önemli
bozulmalara yol açabilir (Wirrell, 2013). Antiepileptik ilaçlar nöbet
kontrolünde etkili olsa da, gelişimsel kayıpları önlemede tek başına yeterli
değildir. Bu nedenle çocuklarda kaybedilen işlevlerin yeniden kazandırılması ve
yaşam kalitesinin artırılması amacıyla multidisipliner rehabilitasyon
yaklaşımlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Rehabilitasyon; fizyoterapi, ergoterapi,
nöropsikolojik terapi, konuşma ve dil terapisi ile psikososyal desteği kapsar
(Arziman, 2020). Fizyoterapi, kas tonusu, postür ve dengeyi düzenleyerek motor
becerileri geliştirir; düzenli egzersiz nöbet sıklığını artırmadan nörolojik
stabiliteyi destekler (Arida ve ark., 2013). Ergoterapi, günlük yaşam
aktivitelerinde bağımsızlık ve ince motor becerilerin geliştirilmesini
hedefler. Nöropsikolojik rehabilitasyon,
dikkat, bellek ve yürütücü işlevleri güçlendirmeyi amaçlar. Bilgisayar tabanlı
bilişsel egzersizler ve LEGO temelli oyun terapileri bu alanda olumlu sonuçlar
vermektedir (Helmstaedter et al., 2019; Zaldumbide-Alcocer ve ark.,
2024).Konuşma terapisi, dil ve iletişim becerilerini destekleyerek sosyal
etkileşimi artırır. Psikososyal rehabilitasyon
ve aile eğitimi, anksiyete ve sosyal izolasyonu azaltarak tedaviye uyumu
güçlendirir (de Boer ve ark., 2008). Bu
bileşenlerin bir arada uygulandığı multidisipliner programlar, epilepsili
çocuklarda nörogelişimsel ve sosyal işlevselliği anlamlı biçimde
iyileştirmektedir.
Epilepsi rehabilitasyonunun nörogelişimsel
sonuçlara olumlu etkileri birçok çalışmada bildirilmiştir (Helmstaedter ve
Witt, 2019). Bilişsel rehabilitasyonun özellikle frontal ve temporal epilepsili
çocuklarda dikkat ve bellek performansını artırdığını belirtmiştir (Eriksson ve
ark., 2024), Epilepsi cerrahisi sonrası rehabilitasyon uygulanan çocuklarda
bilişsel işlevlerde belirgin düzelme raporlamıştır (Arida ve ark., 2013).
Düzenli fiziksel aktivitenin nöbet sıklığını azaltarak nöroplastisiteyi
desteklediğini göstermiştir. Her ne kadar rastgele kontrollü çalışma sayısı
sınırlı olsa da, mevcut veriler rehabilitasyonun nörogelişimsel gelişim ve
yaşam kalitesi üzerinde anlamlı katkılar sağladığını göstermektedir.
Sonuç
Erken dönemde başlatılan, multidisipliner
ekip tarafından yürütülen ve aile katılımını içeren rehabilitasyon programları;
epilepsili çocuklarda yaşam kalitesi, akademik başarı ve toplumsal uyumu
artırmaktadır. Gelecekte yapılacak daha kapsamlı çalışmalar, epilepsi rehabilitasyonunun
klinik uygulamalarda standart bir tedavi bileşeni haline gelmesine katkı
sağlayacaktır.
Epilepsy is a
chronic neurological disorder characterized by recurrent seizures resulting
from abnormal and synchronized neuronal discharges in the cerebral cortex
(Panayiotopoulos, 2005). Its prevalence in childhood has been reported as 4–10
per 1,000 (Berg et al., 2010). Beyond recurrent seizures, epilepsy can lead to
substantial impairments in cognitive functions, motor skills, academic
performance, and psychosocial development (Wirrell, 2013). Although
antiepileptic drugs are effective in seizure control, they are insufficient
alone in preventing developmental losses. Therefore, multidisciplinary
rehabilitation approaches are needed to restore lost functions and improve the
quality of life in children with epilepsy.
Rehabilitation
encompasses physiotherapy, occupational therapy, neuropsychological therapy,
speech and language therapy, and psychosocial support (Arziman, 2020).
Physiotherapy enhances motor skills by regulating muscle tone, posture, and
balance; regular exercise supports neurological stability without increasing
seizure frequency (Arida et al., 2013). Occupational therapy aims to improve
independence in activities of daily living and the development of fine motor
skills. Neuropsychological rehabilitation focuses on strengthening attention,
memory, and executive functions. Computer-based cognitive training programs and
LEGO-based play therapies have shown promising outcomes in this field
(Helmstaedter et al., 2019; Zaldumbide-Alcocer et al., 2024). Speech therapy
improves communication skills, thereby enhancing social interaction.
Psychosocial rehabilitation and family education reduce anxiety and social
isolation while strengthening treatment adherence (de Boer et al., 2008).
Multidisciplinary programs incorporating these components have been shown to
significantly improve neurodevelopmental and social functioning in children
with epilepsy.
The positive
neurodevelopmental effects of epilepsy rehabilitation have been reported in
numerous studies (Helmstaedter & Witt, 2019). Cognitive rehabilitation has
been shown to enhance attention and memory performance, particularly in children
with frontal and temporal lobe epilepsy (Eriksson et al., 2024). Additionally,
children who receive rehabilitation after epilepsy surgery exhibit marked
improvements in cognitive functions (Arida et al., 2013). Regular physical
activity has been demonstrated to reduce seizure frequency and support
neuroplasticity. Although the number of randomized controlled trials remains
limited, current evidence suggests that rehabilitation provides meaningful
contributions to neurodevelopmental progress and quality of life.
Conclusion
Early-initiated rehabilitation programs
conducted by a multidisciplinary team and supported by family involvement
enhance quality of life, academic performance, and social integration in
children with epilepsy. Future comprehensive studies will contribute to
establishing epilepsy rehabilitation as a standard component of clinical care.