Postmodern Anlatıda Seküler Kutsallık: Tarık Tufan’ın Gece Açan Çiçekler Romanında Dini Söylemin Dönüşümü

Creative Commons License

AYDIN D. K., ÇELİK C.

İçtimaiyat (Online), cilt.10, sa.2, ss.760-777, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu çalışma, Tarık Tufan’ın Gece Açan Çiçekler romanını merkeze alarak, ‘seküler kutsallık’ kavramı aracılığıyla postmodern anlatıda dini söylemin geçirdiği dönüşümü incelemektedir. Postmodern edebiyattaki parçalanmış gerçeklik algısı çerçevesinde, modernleşme ve sekülerleşme, kutsalı kamusal yaşamın dışına itiyor gibi görünmektedir. Bu bağlamda, “seküler kutsallık” kavramı, dinin kurumsal bir biçimden ziyade, bireyin varoluşsal bunalımı içinde nasıl bir teselli kaynağı haline geldiğini açıklamaktadır. Postmodern anlatılarda kutsal, gündelik ayrıntılar, melankoli ve öznel deneyimler aracılığıyla yeniden kurgulanmaya devam etmektedir. Dolayısıyla, zayıflamış büyük anlatıların yerini, doktriner söylemden ziyade bireysel deneyimler, duygusal derinlik ve estetik biçimler almaktadır. Postmodernizm ve sekülerleşme teorileriyle desteklenen nitel metin analizi yöntemini kullanan bu çalışma, romanın aile sırlarını, aşkı, kaderi ve dini motifleri dönüştürerek modern bireyin arayışını nasıl yansıttığını ortaya koymaktadır. Bulgular, Tufan’ın romanının çağdaş bir dini ifade biçimi sunduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, sekülerleşme dini söylemin ortadan kalkmasına değil, yaratıcı bir şekilde yeniden şekillenmesine yol açmaktadır.
This study examines the transformation of religious discourse in postmodern narrative through the concept of “secular sacredness,” focusing on Tarık Tufan’s novel Gece Açan Çiçekler (Flowers That Bloom at Night). Within the fragmented perception of reality in postmodern literature, modernization and secularization appear to push the sacred out of public life. In this context, “secular sacredness” explains how religion, rather than an institutional form, becomes a source of consolation within the existential anguish of the individual. In postmodern narratives, the sacred continues to be reconstructed through everyday details, melancholy, and subjective experiences. Therefore, weakened grand narratives are replaced by individual experiences, emotional depth, and aesthetic forms rather than doctrinal discourse. Using a qualitative text analysis method supported by theories of postmodernism and secularization, this study illustrates how the novel reflects the modern individual’s quest by transforming family secrets, love, destiny, and religious motifs. The findings show that Tufan's novel offers a contemporary form of religious expression. Ultimately, secularization results not in the disappearance of religious discourse, but in its creative reshaping.