Bourdieu’nün Sermaye Perspektifiyle Habercilerin Sosyal Sermaye Dönüştürme Stratejileri Üzerine Fenomenolojik Bir Araştırma

Bu çalışmada, Bourdieu’nün sermaye yaklaşımının sunduğu perspektifle habercilerin sosyal sermayeyi dönüştürme deneyimlerindeki ortak ve farklı yönlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Öncelikle Bourdieu’nün temel kavramları, habercilik alanına ilişkin değerlendirmeleri ve sermaye türlerinin habercilik alanı açısından ifade ettiği anlam kuramsal olarak ortaya konulmuştur. Farklı habercilik deneyimine sahip 10 gazeteciyle gerçekleştirilen derinlemesine görüşmelere dayanarak, gazetecilerin sosyal sermayeyi farklı sermaye formlarına dönüştürme deneyimlerine ilişkin kullandıkları stratejiler ortaya çıkarılmıştır. Veriler fenomenolojik yöntemle analiz edilmiş ve sosyal sermayenin katılımcılar tarafından sosyal, ekonomik, simgesel, beşerî sermayeye dönüştürüldüğü, simgesel ve beşerî sermayenin de sosyal sermayeye dönüştürülerek mesleki pratiklerde kullanıldığı tespit edilmiştir. Söz konusu dönüşüm stratejilerinin gazetecilere; transfer olanakları, ağ geliştirme, mesleki gelişim, haber erişimi/üretimi, haber atlatma, reklam, ücret/maaş, itibar, ödül, iletişim becerileri, tecrübe, içerik kalitesi, siyaset/bürokrasi ağı, ekonomi/ sektör ağı başlıklarında avantajlar sağladığı belirlenmiştir. Bu bağlamda sosyal sermayenin, habercilik alanındaki aktörlerin sermaye dönüştürme stratejileri içinde faydalandıkları kritik bir kaynak olduğu, ancak birtakım eşitsizliklerin üretilmesine ya da yeniden üretilmesine de aracılık ettiği anlaşılmıştır. Habercilerin değerlendirmeleri, sosyal sermayenin habercilik alanında genç gazetecilere dezavantajlı durum yarattığına, liyakat dışı atama/yükselme ve editoryal bağımsızlığa müdahale gibi sorunlara sebep olduğuna da işaret etmiştir.