XIV. ve XV. Yüzyıllarda İslam Coğrafyasında Mûsikî Nazariyâtı ve Mûsikî Nazariyâtında Kullanılan Başlıca Terimler

Creative Commons License

Kolukırık K., Alkan K. Y.

Nüsha, cilt.11, sa.33, ss.179-192, 2011 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 11 Sayı: 33
  • Basım Tarihi: 2011
  • Dergi Adı: Nüsha
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.179-192
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Erciyes Üniversitesi Adresli: Hayır

Özet

Mûsikî nazariyâtı hakkında yazılmış eserler mûsikînin temel ilkelerini ortaya koymak için kaleme alınmış olan eserlerdir. Bu eserlere daha çok “edvâr” isminin verildiğini görüyoruz. Bu makalede XIV. ve XV. yüzyıllarda İslam coğrafyasında yazılmış mûsikî teorisi kitapları ve mûsikî terimleri incelenmiştir. Çalışma yapılırken doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Mûsikî nazariyâtında “Sistemci Ekol” olarak bilinen Safiyyüddin-Merâğî mûsikî sisteminin bu yüzyıllarda önemli etki gösterdiğini görüyoruz. Hem kullanılan mûsikî terimleri açısından hem de yazılan nazariyât kitaplarında ortaya konulan üslup bakımından bahsedilen müzikologların bu dönemlerde ve daha sonraki dönemlerde yazılmış eserler üzerinde önemli etkilerinin olduğu açıkça anlaşılmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada özellikle Abdülkâdir Merâğî ve onun mûsikî nazariyâtına ilişkin eserlerine yer verilmiştir. Bu çalışma ile ortaya konulan mûsikî terimleri ve Türkçe karşılıkları bu alanda çalışma yapan akademisyenlere yardımcı olacaktır.

Anahtar Kelimeler: Musikî nazariyâtı kitapları, 14. Ve 15. yüzyıllarda mûsikî terimleri, müzik terimleri ve Türkçe tercümeleri