KÜÇÜK HÜCRELİ DIŞI AKCİĞER KANSERİNDE METASTAZLA İLİŞKİLİ UZUN KODLAMAYAN RNA'LARIN LİKİT BİYOPSİ TEMELLİ MOLEKÜLER PROFİLİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
17th INTERNATIONAL GEVHER NESİBE MEDICAL SCIENCES CONFERENCE, Ankara, Türkiye, 11 - 13 Eylül 2026, ss.286-288, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: Ankara
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.286-288
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Erciyes Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Küçük hücreli dışı akciğer kanseri (KHDAK), yüksek insidans ve mortalite oranları ile önemli bir halk sağlığı sorunu olmaya devam etmektedir. Eksozomlar ve serbest dolaşan nükleik asitler, dolaşımda stabil bulunmaları ve hücresel moleküler özellikleri yansıtabilmeleri nedeniyle likit biyopsi çalışmalarında önemli kaynaklardır. Uzun kodlamayan RNA'lar (lncRNA), kanser gelişimi ve progresyonuyla ilişkili moleküler süreçlerde rol alan potansiyel biyobelirteçlerdir. H19, MALAT1, HOTAIR ve PVT1 lncRNA'ları; KHDAK ve diğer malignitelerde tümör proliferasyonu, invazyon ve metastazın moleküler düzenlenmesinde rol almaları ve PI3K/AKT başta olmak üzere kanser progresyonunda kritik sinyal yolaklarıyla ilişkili olmaları nedeniyle güçlü aday moleküler biyobelirteçler olarak seçilmiştir. Bu lncRNA'ların dolaşımdaki eksozomal ve serbest RNA'daki ekspresyonlarının karakterize edilmesi, KHDAK'nın tümör biyolojisiyle ilişkili moleküler değişimlerin non-invaziv olarak ortaya konulmasına katkı sağlayabilir. Bu çalışmada, sağlıklı bireyler ile KHDAK hastalarının cerrahi öncesi ve cerrahiden 72 saat sonra elde edilen plazma örneklerinde H19, MALAT1, HOTAIR ve PVT1 lncRNA'larının eksozomal RNA ve serbest dolaşan RNA'daki ekspresyon profillerinin karşılaştırılması amaçlanmaktadır. Çalışmaya 10 sağlıklı birey ve 10 KHDAK hastasının dahil edilmesi planlanmaktadır. Sağlıklı gönüllülerden tek zamanlı, KHDAK hastalarından cerrahi öncesi ve 72 saat sonrası periferik kan örnekleri alınacaktır. Plazmadan total RNA, cfRNA ve eksozomal RNA izole edilecektir. Hedef lncRNA'lar, RPLP0 referans geni kullanılarak SYBR Green tabanlı RT-qPCR ile değerlendirilecek ve göreceli ekspresyon düzeyleri 2^-ΔΔCt yöntemiyle hesaplanacaktır. Çalışmanın örnek toplama ve moleküler hazırlık aşamaları devam etmektedir; RT-qPCR analizleri henüz gerçekleştirilmemiştir. Çalışmanın tamamlanmasıyla, cerrahi sonrası erken dönemdeki lncRNA ekspresyon değişimlerinin ortaya konulması ve sağlıklı bireylerle karşılaştırılması hedeflenmektedir. Bu araştırma, tümör biyolojisini yansıtabilecek dolaşımdaki moleküler belirteçlerin belirlenmesi ve hastalığın non-invaziv yöntemlerle değerlendirilmesine olanak sağlayabilecek biyobelirteçlerin ortaya konulması açısından önem taşımaktadır. Araştırmadan elde edilecek bulguların, küçük hücreli dışı akciğer kanserinde (KHDAK) likit biyopsi temelli moleküler biyobelirteçlerin tanımlanmasına ve bu alandaki translasyonel araştırmaların geliştirilmesine katkı sağlaması önemlidir.