Lang Popo (狼婆婆) Masalının Vladimir Propp’un İşlevler Teorisi Bağlamında Analizi
Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, cilt.66, sa.1, ss.186-200, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 66 Sayı: 1
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.33171/dtcfdergisi.1744063
- Dergi Adı: Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: Central & Eastern European Academic Source (CEEAS), Humanities Abstracts, MLA - Modern Language Association Database, Directory of Open Access Journals, TR DİZİN (ULAKBİM), MLA International Bibliography
- Sayfa Sayıları: ss.186-200
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Erciyes Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Sözlü edebiyat geleneğinin bir ürünü olan masallar, toplumsal değerlerin ve kültürel normların kuşaktan kuşağa aktarılmasında önemli bir rol oynamıştır. Yazılı edebiyata taşınmalarıyla birlikte bireylerin ve toplumların hayal dünyasını zenginleştiren evrensel anlatı ögelerini içinde barındırmışlardır. Masalda sıkça rastlanan evrensel temalar arasında kahramanın yolculuğu, iyilikle kötülük arasındaki çatışma, sihirli yardımcı figürler ve mutlu sona ulaşma gibi tekrar eden öğeler yer alır. Bu nedenle masallar, kültürler arası köprü işlevi görerek insanlığın ortak deneyimlerini yansıtan anlatılar olarak öne çıkar. Bu çalışma, Çin halk anlatılarından Lang Popo (狼婆婆) masalını, Vladimir Propp’un işlevsel kuramı çerçevesinde yapısal olarak incelemiştir. Araştırmada, masalın olay örgüsü ve karakterlerin eylemleri, Propp’un tanımladığı 31 işlev temelinde analiz edilmiş; anlatının 11 işlevle doğrudan örtüştüğü tespit edilmiştir. Özellikle “çatışma” (H) ve “zafer” (J) işlevlerinin belirgin olduğu ve anlatının bu iki öğe etrafında geliştiği görülmüştür. Çalışmada ayrıca, masalın tarihsel kökeni, Çin’deki sözlü ve yazılı varyantları ile Aarne-Thompson-Uther (ATU) sistemindeki yeri değerlendirilmiş, ATU 333 ve ATU 123 kodlu masallarla yapısal benzerlikleri karşılaştırılmıştır. Bulgular, Lang Popo’nun evrensel masal yapılarıyla uyumlu olduğunu ancak ginkgo meyvesi, kurt figürü ve büyükanneye dönüşüm gibi yerel motiflerle Çin kültürüne özgü izler taşıdığını göstermiştir. Bu yönüyle çalışma, Propp’un yapısal modelinin kültürlerarası masal çözümlemelerinde uygulanabilirliğine dair somut bir örnek sunmuştur.
As a product of the oral literary tradition, folktales have played an important role in transmitting social values and cultural norms from one generation to the next. With their transition into written literature, they have come to embody universal narrative elements that enrich the imagination of both individuals and societies. Common universal themes found in folktales include the hero’s journey, the conflict between good and evil, magical helpers, and the attainment of a happy ending. For this reason, folktales serve as cultural bridges, reflecting a shared human experience across different societies. This study structurally analyzes the Chinese folktale Lang Popo (狼婆婆) within the framework of Vladimir Propp’s functional theory. The narrative structure and character actions were examined based on Propp’s thirty-one narrative functions, and it was determined that the tale corresponds to eleven of these functions. In particular, the functions of “conflict” (H) and “victory” (J) were found to be prominent, forming the central axis of the narrative. The study also investigated the tale’s historical origins, its oral and written variants in China, and its classification within the Aarne-Thompson-Uther (ATU) system, comparing it with structurally similar tales coded ATU 333 and ATU 123. The findings revealed that Lang Popo aligns with universal folktale structures yet simultaneously reflects culturally specific elements such as the ginkgo fruit, the wolf figure, and the transformation into a grandmother. In this regard, the study presents a concrete example of how Propp’s structural model can be applied in cross-cultural folktale analysis.