Akademik Veri Yönetim Sistemi
8. Uluslararası Uludağ Bilimsel Araştırmalar Kongresi, Bursa, Türkiye, 21 - 22 Şubat 2026, ss.199-200, (Özet Bildiri)
Egzotik kuşlarda bakteriyel ishal, sıklıkla karşılaşılan ve yüksek morbiditeye sahip önemli bir gastrointestinal sistem hastalığıdır. Birden fazla nedene bağlı gelişebilmekle birlikte, bakteriyel enfeksiyonlar başlıca nedenler arasında yer almaktadır. Bu çalışmada, 2024-2025 yılları arasında yayımlanan bilimsel makaleler dikkate alınarak egzotik kuşlarda bakteriyel ishale neden olan etkenlerin, tanı yöntemlerinin ve güncel tedavi yaklaşımlarının derlenmesi amaçlanmıştır. Literatür taraması Google Akademik, Scopus, PubMed ve ScienceDirect veri tabanlarında gerçekleştirilmiştir. Taramada “egzotik kuşlar”, “evcil kuşlar”, “kafes kuşları”, “bakteriyel diyare”, “bakteriyel ishal” gibi terminolojilerin varyasyonları anahtar kelime olarak kullanılmıştır. Çalışmaya bakteriyel etiyolojiyi ele alan özgün araştırmalar, vaka raporları ve derleme makaleleri dahil edilmiştir. Değerlendirilen çalışmalar doğrultusunda en sık bildirilen bakteriyel etkenlerin Escherichia coli, Salmonella spp., Campylobacter spp., Pseudomonas aeruginosa ve Staphylococcus spp. olduğu belirlenmiştir. Bağırsak mikrobiyotasındaki disbiyozisin fırsatçı patojenlerin proliferasyonunu kolaylaştırdığı ve klinik tablonun şiddetini artırdığı bildirilmektedir. Tanıda klinik bulguların (diyare, kilo kaybı, dehidrasyon, tüy kabartma) yanı sıra kültür, antibiyogram ve PCR temelli moleküler testlerin kullanıldığı belirlenmiştir. Son yıllarda antimikrobiyal direnç oranlarının artışı nedeniyle kültür ve duyarlılık testine dayalı tedavi protokollerinin önemi artmıştır. Tedavi yaklaşımı, etkene spesifik antibiyotik uygulamaları, sıvı-elektrolit desteği, probiyotik kullanımı ve çevresel koşulların düzeltilmesini içermektedir. Uygunsuz ve ampirik antibiyotik kullanımının direnç gelişimini hızlandırdığı, prognozu olumsuz etkilediği ve hayvan sağlığının yanı sıra halk sağlığı açısından da risk oluşturduğu bildirilmektedir. Sonuç olarak, egzotik kuşlarda bakteriyel ishal, erken tanı ve uygun antimikrobiyal seçimi gerektiren ciddi bir klinik tablodur. Güncel tanı yöntemlerinin ve antibiyogram temelli tedavi stratejilerinin uygulanması, hastalık kontrolünde önemli bir rol oynamaktadır. Bu çalışma, egzotik kuşlarda bakteriyel ishalin etiyolojisi ve klinik yönetimine ilişkin güncel bir yaklaşım sunmaktadır.
Bacterial diarrhea in exotic birds is an important gastrointestinal disease frequently encountered and associated with high morbidity. Although it can develop due to multiple factors, bacterial infections constitute one of the primary causes. The aim of this study was to review the causative agents, diagnostic methods, and current treatment approaches of bacterial diarrhea in exotic birds by considering scientific articles published between 2024-2025. The literature search was conducted in the databases Google Scholar, Scopus, PubMed, and ScienceDirect. Variations of the terms “exotic birds,” “pet birds,” “cage birds,” “bacterial diarrhea,” and “bacterial enteritis” were used as keywords during the search process. Original research articles, case reports, and review articles addressing bacterial etiology were included in the study. According to the evaluated studies, the most frequently reported bacterial agents were Escherichia coli, Salmonella spp., Campylobacter spp., Pseudomonas aeruginosa, and Staphylococcus spp. It has been reported that dysbiosis in the intestinal microbiota facilitates the proliferation of opportunistic pathogens and increases the severity of the clinical presentation. In addition to clinical findings (diarrhea, weight loss, dehydration, and ruffled feathers), diagnostic approaches include culture, antimicrobial susceptibility testing (antibiogram), and PCR-based molecular tests. In recent years, due to the increasing rates of antimicrobial resistance, the importance of culture- and susceptibility-based treatment protocols has increased. The treatment approach includes pathogen-specific antibiotic administration, fluid-electrolyte support, probiotic use, and improvement of environmental conditions. It has been reported that inappropriate and empirical use of antibiotics accelerates the development of resistance, adversely affects prognosis, and poses a threat not only to animal health but also to public health. In conclusion, bacterial diarrhea in exotic birds is a serious clinical condition that requires early diagnosis and appropriate antimicrobial selection. The application of current diagnostic methods and antibiogram-based treatment strategies plays a significant role in disease control. This study provides an up-to-date approach to the etiology and clinical management of bacterial diarrhea in exotic birds.