Haksız Tahrikte Yön Değiştirme (Etki–Tepki Dengesinin Fail Lehine Bozulması)


Birtek F.

Ceza Hukuku Dergisi, no.46, 2021 (Peer-Reviewed Journal)

  • Publication Type: Article / Article
  • Publication Date: 2021
  • Journal Name: Ceza Hukuku Dergisi
  • Journal Indexes: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Erciyes University Affiliated: Yes

Abstract

Türk Ceza Kanunu’nda haksız tahrik, kusurluluğu etkileyen bir hâl olarak düzenlenmiştir. Haksız tahrik hâlinde mağdurun işlediği haksız fiilden doğan hiddet veya şiddetli elem, failin kusur yeteneğini etkilemekte ve hareketlerini yönlendirme yeteneği zayıflayan fail mağdura karşı bir suç işlemektedir.

Etki- tepki biçiminde işlenen eylemler bakımından, etki ve tepki arasında oran aranmaz. Zira haksız tahrik bizatihi bir orantısızlık hâlidir. Haksız tahrik hâlinde ilk haksızlığı (etkiyi) işleyenin ceza indiriminden faydalanabilmesi mümkün değildir. Ancak etki- tepki- karşı tepki biçimindeki olay örüntüsünde, tepkinin çok ağır veya ölçüsüz olması hâlinde ilk haksızlığı gerçekleştiren fail haksız tahrik hükümlerinden yararlanabilecek hâle gelir. Bu hâlde tepki, etkiyi unutturmakta ve hukuken değersiz hâle getirmekte ve başlı başına bir “haksızlık” niteliğine bürünmektedir