AKDENİZ BÖLGESİ REFERANS EVAPOTRANSPİRASYON HESAPLAMALARINDA GÜNEŞ RADYASYON VERİLERİ VE REFERANS EVAPOTRANSPİRASYON FREKANS ANALİZİ


Ünlükara A. , Kaymaz E.

International Congress and Workshop on Agricultural Structures and Irrigation, Diyarbakır, Turkey, 12 - 15 May 2022, pp.1

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • City: Diyarbakır
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.1

Abstract

Atmosferin bitki üzerindeki buharlaştırma talebi referans evapotranspirasyonla ifade

edilmektedir. Bitki gelişme dönemlerine göre değişen bitki katsayılarıyla söz konusu

döneme ait referans evapotranspirasyon çarpılarak bitki su tüketimi hesaplanmaktadır.

Dünya Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından referans evapotranspirasyon

hesaplamalarında FAO Sulama ve Drenaj Yayınları No.56’da ortaya konula yöntem

standart bir yöntem olarak önerilmektedir. Söz konusu yaklaşımda, güneş radyasyonu

hesaplamalarında bölgeye ilişkin yerel Angstrom katsayılarının kullanılması

önerilmektedir. Bu çalışmada Ülkemizin önemli tarım bölgelerinden Akdeniz Bölgesi

için bölgesel Angstrom katsayılarının saptanması ve referans evapotranspirasyonun

frekans analizinin yapılması (%95, %75, %50, %25, %10 ve %5 ihtimalle)

amaçlanmıştır. Bunun için gerekli uzun yıllık meteorolojik veriler, Devlet Meteoroloji

İşleri Genel Müdürlüğü’nden temin edilmiştir. Osmaniye dışında Akdeniz Bölgesi’nde

yer alan Adana, Antalya, Kahramanmaraş, Isparta, Burdur, Mersin ve Hatay illeri

Angstrom katsayıları elde edilmiştir. Uzun yıllık iklim verileri ve Angstrom katsayıları

kullanılarak tüm bu illerin aylık ortalama referans evapotranspirasyon verileri

hesaplanmıştır. Yıllık ortalama toplamlar açısından en düşük ETo değerine 875 mm ile

Isparta ve en yüksek 1332 mm ile Antalya sahip olmuştur. Türkiye’de Sulanan

Bitkilerin Bitki Su Tüketimleri rehber değerlerinden Kahramanmaraş ve Mersin %0.3

ve %1.06 daha yüksek, Isparta, Adana, Burdur, Hatay ve Antalya sırasıyla %15.8, %1.1,

%8.6, %7.3 ve %1.55 daha düşük bulunmuştur. Cropwat 8.0 sonuçlarına göre Mersin

%8.2 daha yüksek sonuç verirken Kahramanmaraş %17.9, Adana %8.6, Isparta %10.6,

Burdur %7.4, Hatay %21.1 ve Antalya %7.6 daha düşük sonuç vermiştir.

Anahtar Kelimeler: Referans evapotranspirasyon, Akdeniz Bölgesi, Angstrom katsayıları, frekans analizi