İbn Hibbân El-Bustî’nin Cerh Ve Tadil Konusundaki Görüşlerinin İncelenmesi.
cilt.13, sa.170, ss.113-134, 2025 (Hakemli Dergi)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 13 Sayı: 170
- Basım Tarihi: 2025
- Sayfa Sayıları: ss.113-134
- Erciyes Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
İBN HİBBÂN EL-BUSTî’NİN CERH VE TADİL KONUSUNDAKİ GÖRÜŞLERİNİN İNCELENMESİ Öz İbn Hibbân’ın hadis, biyografi ve cerh-tadil sahasında yazmış olduğu eserleri hadis ve hadis ilimleri sahasında kaynak mesabesinde eserlerdir. Kendinden sonra muhaddislere kaynaklık etmiş ve onlara ışık olmuştur. Hadis ve hadis ilimleri sahasında yazılmış olan eserlerin büyük çoğunluğu İbn Hibbân’ın rivayet, görüş ve açıklamaları ile doludur. Biyografi ve cerh-ta’dil eserlerinin en meşhurları İbn Hibbân’ın bütün görüşlerini ihtiva etmiştir. İbn Hibbân’ın eserlerinden bu denli nakillerde bulunulmasına rağmen kitapları üzerinde ciddi çalışmalar yapılmayıp ilim ehli tarafından ihmal edilmiştir. Bu sebeple de İbn Hibbân hak ettiği şöhrete kavuşamamıştır.İbn Hibbân hicri 3. asrın son çeyreği ile, hicri 4. Asrın ilk yarısında yaşamış, hadis ve hadis ilimleri alanında engin bir bilgiye sahip alimlerden biridir. İbn Hibbân ayrıca fıkıh, fıkıh usulü, edebiyat, kelam, tıp ve astronomi gibi ilim dallarında da uzmanlaşmış çok yönlü bir alimdir. Cerh ve tadil ilmi hadis ilimleri arasında, hadis ravilerinin rivayetlerinin kabul veya reddedilmesi konusunda en çok öneme sahip hadis ilmidir. Hadislerin sıhhatini belirlemede en önemli kriter, hadisleri nakleden ravilerin güvenilirlik durumunu belirlemektit. Bu ancak rical tenkidi dediğimiz Cerh ve Tadil konusunda engin bir bilgiye sahip olmakla mümkündür. İbn Hibbân cerh ve tadil konusunda eserler kaleme almış alimlerden biridir. Bu makalede, İbn Hibbân’ın ravilerin cerh ve tadili konusundaki görüşleri ve yöntemi tarafsız bir şekilde ele alınmıştır. Yeri geldiğinde hatalı kabul edilen görüşleri eleştirilmiştir. Haklı olduğu konularda da hakkı teslim edilmiştir. İbn Hibbân ravileri tenkit konusunda bazan müteşeddit (sıkı/titiz), bazan mütesahil (gevşek/özentisiz), bazanda mutedil (dengeli/normal) yol izlemiştir. Çoğunlukla mutedil yol izlediği görülmektedir. Anahtar kelimeler: İbn Hibbân, Hadis, Hadis İlmi, Cerh, Tadil