10. Uluslararası Dil, Edebiyat ve Çeviri Sempozyumu, İstanbul, Türkiye, 07 Şubat 2026, ss.47, (Özet Bildiri)
Bu çalışma İkinci Dünya Savaşı öncesi Japon devlet
ideolojisinde tarihin mitik anlatımıyla Japon milli ilkelerinin
mutlaklaştırıldığını Kokutai no Hongi (国体の本義) eseri üzerinden analiz etmektedir. Kokutai no Hongi (Japon Ulusal
Varlığının İlkeleri), 1937’de Japonya Milli Eğitim Bakanlığı (Monbushō)
tarafından hazırlanarak bütün okullara ve askeri birimlere dağıtılan bir ders
kitabıdır. Kitap, Japonya’nın milli varlığını açıklığa kavuşturmak, milli
duygunun, bilincin ve maneviyatın uyandırılması ihtiyacını acilen gidermek
amacıyla tasarlanmıştır. Kadim mit metinleri Kojiki ve Nihon-shoki’den
referanslar vererek kurgulanan bu eser, Japon mitinin modern çağa aktarımına ve
mitten milli değer üretimine dair nitelikli veriler sunmaktadır.
Bu
çalışmada Kokutai no Hongi’nin
yapısı, metnin semantik bağlamı ve eserin yazılmasını mümkün kılan tarihi
düzlem incelenmiştir. Buna göre eserde döngüsel ve mitik tarih anlatımından
bilinçli olarak yararlanılmıştır. Bunun sebebi, ülkede sosyalizm, anarşizm ve
bireysellik gibi ideolojilerin tehlikesi karşısında kadim mit metinlerinde yer
alan Japon devleti kurgusunu halka hatırlatmaktır. Ayrıca Japon imparatoru ile
halkının sarsılmaz bütünlüğünü, imparatora sadakat ve vatanseverlik gibi millet
ahlakının ilkelerini mutlaklaştırmaktır. Bu eser, halk ile hükümdar ilişkisini
baba-oğul ilişkisine benzeterek aile ulus modelini savunmuştur. Bunun
karşısında Batılı ideolojilerin ulusal siyaset çatısı (kokutai) altında iyileştirilmeden benimsenmesine karşı çıkmıştır. Bu
eser, modernleşme sürecinde ilerlemeci medeniyet anlayışını benimseyen Japonya'nın,
devlet ideolojisinde mitik ve döngüsel devlet tasarımına olan bağlılığını
açıkça ortaya koymaktadır.