Geriatrik hastalardaki femur kırıklarının incelenmesi


Dr. Öğr. Üyesi YUSUF ERTUĞRUL ASLAN

Tez Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bil., Türkiye

Tez Danışmanı: Ömer Levent Avşaroğulları

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Amaç: Femur fraktürleri yaşlılardaki en sık travmatik yaralanmalar arasındadır. Femur fraktürleri yaşlılarda ciddi morbidite ve mortalite sebebidir. Bu çalışmanın amacı acil servisimize başvuran geriatrik yaş grubundaki femur kırıklı hastaların klinik değerlendirmesini yapmak ve bu kırıkların önlenebilmesi hususunda öneriler sunmaktır.

Hastalar ve Yöntem: Bu çalışma 1 Ocak 2017 ve 31 Aralık 2018 tarihleri arasında Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalında femur fraktürü tanısı almış 65 yaş ve üzeri hastalarda retrospektif olarak yapılmıştır. Bu hastalar için demografik ve klinik bilgilere ilişkin sorulardan oluşan bir form hazırlanmış, bu formlar doldurulmuş ve formlardaki bilgiler elektronik ortama kaydedilmiştir. Kaydedilen verilerin istatistiksel incelemeleri yapılmıştır. İstatistiksel incelemelerde SPSS 22.0 for Windows paket programları kullanılmıştır.

Bulgular: Çalışmaya 360 femur kırıklı geriatrik hasta dahil edildi. Vakaların 235’i (%65,3) kadındı. Hastaların yaş ortalaması 80,44±7,52 (65-102) yıl idi. Hastaların 89’u (%24,7) 65-74 yaş grubunda, 154’ü (%42,8) 75-84 yaş grubunda, 117’si (%32,5) 85 ve üzeri yaş grubundaydı. Hastaların 281’inin (%78,1) özgeçmişinde en az bir yandaş hastalık bulunmaktaydı ve en çok hipertansiyon (%52,5) ve osteoporoz (%51,7) hastalıkları mevcuttu. Hastaların kullandığı ilaç sayısının ortanca (min-maks) değeri 4 (0-9) idi. Hastaların en çok kullandığı ilaç grubu antihipertansif (%55,6) ilaçlardı. Hastalara acil serviste ortopedi ve travmatoloji bölümü dışında en çok anestezi ve reanimasyon bölümü (%41,9) konsültasyonu istenmişti. Kırıklar en sık femur proksimalindeydi (n=319, %88,6). Hastaların 230’una (%63,9) kan transfüzyonu yapılmıştı. Transfüzyon en sık postoperatif dönemde (%52,2) yapılmıştı. En sık görülen travma mekanizması düşmeydi (n=90, %91,7). Çalışmamızdaki hastaların tamamı acil servisten hastaneye yatmış ve 354 hasta (%98,3) opere edilmişti. İki yüz on yedi hastanın (%60,3) yoğun bakım ihtiyacı olmuştu. Hastaların 321’i (%89,2) taburcu olmuş, 29’u (%8,1) hastanede eksitus olmuş, 9’u (%2,5) başka bir hastaneye sevk edilmiş ve 1 (%0,3) hasta da tedaviyi reddedip hastaneden ayrılmıştı.

Sonuç: Çalışmamızda femur fraktürü tanısı almış geriatrik hastaların büyük bölümünü kalça kırıklı hastaların oluşturduğu görülmüştür. En sık sebep ev içi düşmelerdir. Polifarmasi, düşme öyküsü ve ileri yaşın düşme ihtimalini artırdığı görülmüştür. Vakaların çoğunun yoğun bakım ihtiyacı olduğu ve hastane içi mortalite oranının yüksek olduğu anlaşılmıştır. Geriatrik yaş grubundaki insanların uygunsuz ilaç kullanımının önlenmesi, evde düşme ve kazaları önlemeye yardımcı düzenlemelerin yapılması ve topluma yönelik yaygın ve sürekli eğitim ile kalça kırıklarının sıklığı azaltılabilir.