Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARIM BİLİMLERİ VE TEKNOLOJİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ABDUL-QUDDUS BAYUKO ABUBAKAR
Danışman: Abdullah Ulaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ISPANAK'TA (Spinacia oleracea L.) DEĞİŞKEN IŞINMA VE SICAKLIKLAR ALTINDA AZOT METABOLİZMASI VE BİRİKİMİ Abdul-Quddus Bayuko ABUBAKAR Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, Kasım 2022 Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Abdullah ULAŞ ÖZET İklim değişikliği, kentleşme, toprak kirliliği ve sürekli artan nüfus tehdidi ile tüm yıl boyunca taze ürün talebindeki artış, kapalı ortamlarda mahsul ekimine yol açmıştır. Ancak, ideal çevre koşulları sağlanmadığında kontrollü ortamlarda üretilen mahsullerin besin değeri ve kalitesi tehlikeye girebilir. Bu çalışma, farklı sıcaklık ve ışık kombinasyonlarının ıspanakta nitrojeni, özellikle nitrat birikimini ve metabolizmasını nasıl etkilediğini araştırmayı amaçlamıştır. Ispanak bitkileri, optimum ışık ve optimum sıcaklık (OLOT), düşük ışık ve optimum sıcaklık (LLOT), optimum ışık ve düşük sıcaklık (OLLT), düşük ışık ve düşük sıcaklık (LLLT) koşullarında büyütülmüş ve iki azot (N) dozu ile muamele edilmiştir. (düşük-N 0.3mM, yüksek-N 3mM). Sonuçlar, çeşitli ışık-sıcaklık kombinasyonlarına ve N uygulamalarına tepkilerinde ıspanak çeşitleri arasında önemli farklılıklar olduğunu göstermiştir. Çeşitli koşullar altında yetiştirilen ıspanak bitkilerinin ortalama biyokütle üretimi ve toplam N alımı, çeşit ve N dozundan bağımsız olarak azalan sırada OLOT > LLOT > OLLT > LLLT'de daha yüksekti. Nitrat içeriği, çeşit ve sıcaklıktan bağımsız olarak düşük ışık koşullarında yetiştirilen bitkilerde ortalama olarak daha yüksekti. Bulgular, düşük ışık yoğunluklarında ıspanak yetiştirmenin, sıcaklıklar yüksek tutulsa bile daha yüksek miktarlarda nitrat birikmesine neden olduğunu gösteriyor. Bulgular ayrıca düşük sıcaklıkların büyümeyi geciktirdiğini, ancak ışık yoğunluğunun optimum olması koşuluyla nitrat birikimi üzerinde daha az etkiye sahip olduğunu ortaya koydu. Kontrollü ortamlarda ıspanak üretimi için ideal ışık-sıcaklık kombinasyonlarını belirlemek için daha fazla araştırma yapılması önerilir. Anahtar Kelimeler: Çevresel stres, Işık yoğunluğu, Sıcaklık, Nitrat birikimi, Spinacia oleracea, su kültürü