Nevşehir ili Hacıbektaş ilçesinde 30-65 yaş grubu serviks kanseri tarama testi yaptıran ve yaptırmayan kadınların sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği ıı'ye göre karşılaştırılması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: PERVİN TAŞKIRAN

Danışman: Arda Borlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

NEVŞEHİR İLİ HACIBEKTAŞ İLÇESİNDE 30-65 YAŞ GRUBU SERVİKS KANSERİ TARAMA TESTİ YAPTIRAN VE YAPTIRMAYAN KADINLARIN SAĞLIKLI YAŞAM BİÇİMİ DAVRANIŞLARI ÖLÇEĞİ II'YE GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI Pervin TAŞKIRAN Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Halk Sağlığı Anabilim Dalı Doktora Tezi, Temmuz 2024 Danışman: Doç. Dr. Arda BORLU ÖZET Kanser dünya genelinde önemli halk sağlığı sorunlarından biridir. Serviks kanseri ise kadınlarda görülen kanser tipleri arasında en yaygın dördüncü sırada yer almaktadır. Jinekolojik kanserler arasında ise ilk sıradadır. Kanserden ölümlerin üçte biri değiştirilebilecek davranışlara bağlı risk faktörlerinden diğer üçte birlik kısmı ise erken tespittir. Bu araştırma Nevşehir İli Hacıbektaş İlçesinde 30-65 yaş grubu serviks kanseri taraması yaptıran ve yaptırmayan kadınların sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını belirlemek ve serviks kanseri taraması yaptırmayan kadınlara verilen eğitim ve hatırlatıcı mesajların etkinliğini belirlemek amacıyla planlanan kesitsel, tanımlayıcı ve müdahale çalışmasıdır. Araştırmanın evreni Nevşehir İli Hacıbektaş İlçesinde 30-65 yaş grubu Hacıbektaş ASM'ye kayıtlı ve ilçe merkezinde ikamet eden 344 serviks kanseri taraması yaptırmayan ve 500 serviks kanseri taraması yaptıran olmak üzere 844 kadın oluşturmaktadır. Serviks kanseri taraması yaptıran 150 ve yaptırmayan 150 kadın olmak üzere 300 kadın ise araştırmanın örneklemeni oluşturmaktadır. Eğitim ve hatırlatıcı mesajların serviks kanseri erken tanı uygulamalarına katılımı artırdığı tespit edilmiştir. Sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının serviks kanseri taramasına katılımında etkili olduğu tespit edilmiştir. Serviks kanseri taraması yaptıran kadınların sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği alt boyutlarından olan, sağlık sorumluluğu, manevi gelişim ve stres yönetimi alt boyutlarının serviks kanseri taraması yaptırmayan kadınlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek tespit edilmiştir. Verilen eğitimlerin serviks kanseri tarama yaptırma oranlarını arttırdığı, sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının serviks kanseri tarama uygulamaları üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir. Sağlık personellerinin halk eğitimlerinde kadınların sağlıklarını koruma ve geliştirmeleri yönünden sağlıklı yaşam biçimi davranışları hakkında bilgilendirilmesi, serviks kanseri halk eğitimlerinde görsel materyallere öncelik verilmesi, hatırlatıcı mesajlarla eğitimlerin desteklenmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği; Serviks Kanseri; Serviks Kanseri Taramaları