Tarihi yapıların restorasyon öncesi ve sonrası deprem performansının deneysel destekli analizi ve karşılaştırmalı yaşam döngüsü değerlendirmesi: Hubiyar Korucu Konağı örneği

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURULLAH TOPKARAOĞLU

Danışman: MÜSLÜM KILINÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tarihi yapıların korunması ve güçlendirilmesi amacıyla yapılan restorasyon uygulamalarının yapısal davranış üzerindeki etkilerinin anlaşılması tarihi mirasımızın gelecek nesillere aktarılması bağlamında büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada ise, tarihi Hubiyar Korucu Konağı'nın restorasyon öncesi ve sonrası yapısal durumları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Öncelikle, restorasyon öncesini ve sonrasını temsil eden ahşap numunelerde basınç, yoğunluk ve nem deneyleri ile taş yığma duvarlarda tahribatsız yöntemler (UPV, Schmidt çekici) ile malzeme parametreleri belirlenmiştir. Elde edilen veriler, basitleştirilmiş mikro modelden makro modele geçişi sağlayan farklı senaryoların verileri ile bütün tarihi yapının sonlu elemanlar yöntemiyle modeli oluşturulmuş. Sonra ise modal analizler ve 2023 Maraş Depremi yatay ivme verileri ile zaman tanım alanında dinamik analizler yürütülmüştür. Bulgular, restorasyon sonrasında ahşap, kerpiç, hidrolik kireç bileşenlerin rijitlik ve dayanım parametrelerinde artışlar oluştuğunu bununda dinamik davranışa pozitif yansıdığını göstermektedir. Ayrıca, Hubiyar Korucu Konağı ve eşdeğer bir betonarme bina için "beşikten kapıya" yaşam döngüsü değerlendirmesiyle 11 farklı çevresel parametre karşılaştırılarak restorasyon senaryosunun eşdeğer betonarme ofis senaryosuna kıyasla daha düşük çevresel etki ürettiği nicel olarak ortaya konulmuştur.