Cumhuriyet dönemi Sivas nüfusu (1927-1960)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLESER KEKEÇ
Danışman: MUSTAFA OĞUZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:1927–1960 dönemi, Sivas'ın demografik yapısında önemli dönüşümlerin yaşandığı bir zaman aralığını temsil etmektedir. Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk genel nüfus sayımı olan 1927'de Sivas, geniş yüzölçümüne karşın nüfus yoğunluğu düşük, kırsal ağırlıklı bir vilayet görünümündeydi. Halkın büyük bölümü tarım ve hayvancılıkla geçiniyor, şehirleşme sınırlı düzeyde kalıyordu. Cumhuriyet yönetiminin sağlık, ulaşım ve eğitim alanında yaptığı yatırımlar sayesinde özellikle 1930'lu ve 1940'lı yıllarda nüfus artışı istikrarlı biçimde devam etti. 1935 ve 1940 sayımlarında Sivas nüfusu belirgin biçimde artmış, kırsal yerleşmeler nüfusun ana merkezleri olmaya devam etmiştir. II. Dünya Savaşı yıllarında ekonomik zorluklara rağmen sağlık hizmetlerindeki gelişmeler ölüm oranlarını düşürmüş ve nüfus artışı sürmüştür. Ancak savaş yılları ve erkek nüfusun askerlikte bulunması, nüfus yapısında cinsiyet dengesizliği yaratmıştır. 1950 sonrasında ise Sivas'ta önemli bir kırılma yaşanmıştır. Tarımda makineleşmenin artması ve kırsal iş gücüne olan ihtiyacın azalması, köylerden şehirlere ve özellikle İstanbul, Ankara gibi büyük kentlere göçü hızlandırmıştır. Bu durum Sivas'ın toplam nüfus artış hızını yavaşlatırken, şehir merkezinin nüfusunu artırmıştır. Kırsal kesimde nüfus artışı durmuş, hatta bazı yerlerde azalma görülmüştür. 1960'a gelindiğinde Sivas, hâlâ büyük ölçüde kırsal karakterini korusa da göç veren bir il haline gelmiştir. Bu dönem, Sivas'ın geleneksel tarım toplumundan yavaş yavaş çözülerek Türkiye'nin genel şehirleşme sürecine eklemlendiği bir geçiş süreci olarak değerlendirilebilir.