Hohenbuehelia petaloides (bull.) schulzer'den elde edilen metanol ekstraktının antimikrobiyal etkisi, antioksidan aktivitesi ve dna kırılma etkisinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: KULTHOOM ABBAS JASSAM

Danışman: MEHMET GÖKHAN HALICI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Hohenbuehelia petaloides (Bull.) Schulzer türüne ait mantarlardan elde edilen metanolik ekstraktın antibakteriyel, antioksidan ve DNA bölünme özellikleri incelenmiştir. Potansiyel terapötik uygulamaları olan tıbbi bir mantardır. Mantarlardan elde edilen bileşikler antimikrobiyal, antioksidan ve DNA parçalanması özellikleri ve genetik materyalle etkileşime girebilme yetenekleri nedeniyle büyük ilgi görmektedir. Bu çalışmada, metanolik özüt laboratuvarda hazırlanarak farklı konsantrasyonlarda dimetilformamid içinde seyreltilmiştir. Mikroorganizmalar, beş Gram-pozitif ve dört Gram-negatif (-) bakteri ile iki maya türü üzerinde test için kullanmıştır. Sonuçlar, metanolik ekstraktın test edilen mikroorganizmalara karşı aktivite gösterdiğini ve Gram-negatif bakterilere kıyasla Gram-pozitif bakteriler üzerinde daha güçlü bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Dört Gram-pozitif bakteri ekstrakta duyarlılık gösterirken, sadece iki Gram-negatif bakteri ve bir maya türü duyarlılık göstermiştir. Ayrıca, mantar özütü, dozajla artan ancak standart BHT'den daha düşük kalan antioksidan aktivite göstermekte ve DPPH testinde serbest radikalleri temizleme yeteneğini ortaya koymaktadır. Buna karşılık, metanolik özüt, test edilen koşullar altında pBR322 plazmid DNA bölünme üzerinde hiçbir etki göstermedi. Bu sonuçlar, Hohenbuehelia petaloides mantarının doğal antimikrobiyal ve antioksidan özellikler açısından umut vadeden bir kaynak olduğunu gösterirken, DNA bölünme aktivitesinin olmaması, doğrudan genotoksik etkilerin bulunmadığını ve gelecekteki farmasötik veya nutrasötik alanlarda potansiyel güvenli uygulamasını desteklediğini göstermektedir.