Planör insansız hava aracının uçuş verilerinin elde edilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, HAVACILIK ELEKTRİK VE ELEKTRONİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFACAN TAŞANLIGİL

Danışman: SEDA ARIK HATİPOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Planörler, havadaki termal yükselme ile rüzgâr akımlarını kullanarak süzülerek uçabilen hava araçlarıdır. Uçuş sırasında yerçekiminin etkisiyle inişe geçerken, atmosferdeki hava akımlarından aldığı destek sayesinde uzun süreler boyunca ve geniş mesafelerde havada kalabilmekte ve daha uzak mesafelere süzülebilmektedir. Aerodinamik yapıları, enerjiyi verimli kullanmalarına ve sessiz, kontrollü bir uçuş gerçekleştirmelerine olanak sağlamaktadır. İnsanoğlunun tarih boyunca gökyüzüne duyduğu ilgi, günümüzde İnsansız Hava Araçlarının (İHA) geliştirilmesinde önemli bir ilham kaynağı olmuştur. Özellikle planör tipi İHA'lar, klasik planörlerin süzülme ve aerodinamik özelliklerini temel alarak tasarlanmakta; böylece motor kullanımını minimize ederken uzun süreli ve stabil uçuş performansı elde edilebilmektedir. Modern İHA'lar, sahip oldukları enerji üniteleri sayesinde askeri, sivil, hobi ve eğlence amaçlı geniş bir kullanım yelpazesine sahiptir. Bu araçların performans ve tasarım özellikleri ise büyük ölçüde uçuş verilerinin doğruluğu ve bu verilerin analizi ile doğrudan ilişkilidir. Bu tez çalışmasında, planör tipi bir İHA'nın uçuş verileri toplanmış ve bu veriler ışığında, makine öğrenmesinin bir alt dalı olan yapay sinir ağlarından Uzun Kısa Süreli Bellek (Long Short-Term Memory, LSTM) yöntemi kullanılarak uçuş performansının tahmini gerçekleştirilmiştir. Çalışmada ayrıca, elde edilen verilerin detaylı analizi yapılmış, veri uygunluğu incelenmiş ve elde edilen bulgular gelecekteki araştırmalar için sağlam bir temel oluşturacak şekilde sunulmuştur.