William James'in İdealizm Eleştirisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mustafa KINAĞ

Danışman: Salih Yalın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

William James'in İdealizm'e dair eleştirilerinin anlaşılmasında William James'in A Pluralistic Universe adlı, konferanslarından oluşan eseri, başat bir rol oynamaktadır.İnsanın değerler cetvelinde tinsel olana birincil bir konum oluşturma tavrı olarak İdealizm, Naturalizm'e, Septisizm'e Poztivizm'e, Ateizm'e ve Realizm'e karşı bir duruş sergiler.Ruhun yeteneklerinin, ruhsal bir ?ben?in indirgenemez, mutlak özellikleri olduğunu söylemesi, İdealizm'in James tarafından eleştirilen başlıca görüşlerinden biridir.Spiritüel felsefenin panteistik türlerinden biri olan Monistik İdealizm, durağan ve soyut bütünlükte bir âlem fikrini savunmaktadır. James, bunun yerine somut, hareketli ve çoğulcu bir âlem anlayışı benimsemiştir. Rasyonalizm'i de, monistik bir yapıya sahip olduğu, çünkü tümdengelim metodunu kullanarak bir anlamda parçaları ihmal ettiği için eleştirmiştir.Şeylerin nihai olarak zihinsel faaliyetlere indirgenebileceğini savunan bir görüş olarak Entelektüalizm, soyut düzlemde anlaşılabilen gerçeklik tanımı sunar. Ancak soyut düzlemde anlaşılabilir olan bir bilginin, somut alanda uygulanamama riski içermesinden dolayı James, gerçekliğin tek ve alternatifsiz olduğu ve kavramların işaret ettiği şeyin aynı zamanda doğruluğun da merkezi olması gerektiği yönüyle Rasyonalizm'i benimsemiş, ancak Rasyonalizm'in uç noktası olarak gördüğü Entelektüalizm'i eleştirmiştir.Anahtar Kelimeler: Monistik İdealizm, William James, Pragmatizm, Spiritüalizm, Materyalizm